Υπογονιμότητα

ΟΡΙΣΜΟΣ

Σύμφωνα με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας υπογόνιμο χαρακτηρίζεται ένα σεξουαλικά ενεργό ζευγάρι όταν δεν έχει πετύχει αυτόματη σύλληψη μετά από ένα έτος ελεύθερων επαφών.

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ – ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ

 Περίπου 15% των ζευγαριών που δεν καταφέρνουν να αποκτήσουν παιδί μετά 1 έτος προσπαθειών αναζητούν ιατρική βοήθεια. Τελικά, 5% αυτών αποφασίζουν να παραμείνουν άτεκνα. Η υπογονιμότητα επηρεάζει τόσο τους άνδρες όσο και τις γυναίκες. Στο 50% των περιπτώσεων υπάρχει κάποιος παράγοντας στην πλευρά του άρρενος, ο οποίος επηρεάζει τους φυσιολογικούς δείκτες του σπέρματος. Η γονιμοποιητική ικανότητα του ενός συντρόφου μπορεί να αντιρροπεί την υπογονιμότητα του άλλου και γι αυτό συνήθως η υπογονιμότητα γίνεται αισθητή όταν και οι δύο σύντροφοι έχουν πρόβλημα γονιμότητας. Η γονιμοποιητική ικανότητα του ανδρός μπορεί να μειωθεί ως αποτέλεσμα :

  • συγγενείς ή επίκτητες ανωμαλίες του ουροποιογεννητικού
  • λοιμώξεις του ουροποιογεννητικού
  • αυξημένη θερμοκρασία του οσχέου (π.χ. ως αποτέλεσμα ύπαρξη κιρσοκήλης)
  • ενδοκρινικές διαταραχές
  • γεννετικές ανωμαλίες
  • ανοσολογικοί παράγοντες

 Στο 30-40% των περιπτώσεων δεν ανευρίσκεται αίτιο υπογονιμότητας ( ιδιοπαθής ).Οι άντρες αυτοί δεν έχουν προηγούμενο ιστορικό υπογονιμότητας και έχουν φυσιολογικά ευρήματα στην κλινική εξέταση και τον ενδοκρινολογικό έλεγχο.Ωστόσο, η ανάλυση του σπέρματος αποκαλύπτει χαμηλό αριθμό σπερματοζωαρίων ( ολιγοασπερμία), χαμηλή κινητικότητα σπερματοζωαρίων ( ασθενοσπερμία), και πολλές ανώμαλες μορφές σπερματοζωαρίων ( τερατοσπερμία). Οι ανωμαλίες αυτές συνήθως εμφανίζονται ταυτόχρονα και ονομάζεται σύνδρομο ολιγο-ασθενο-τερατοσπερμία. Η ιδιοπαθής υπογονιμότης μπορεί να εξηγηθεί ως αποτέλεσμα διαφόρων παραγόντων όπως η περιβαντολογική μόλυνση, οι ελέυθερες ρίζες οξυγόνου ή οι γεννετικές ανωμαλίες.

Πίνακας : Παράγοντες ανδρικής υπογονιμότητας και ποσοστά συμμετοχής σε 10469 ασθενείς 

Ιδιοπαθής υπογονιμότης 31,00%
Κρυψορχία – Έκτοποι όρχεις 7,80%
Λοιμώξεις ουροποιογεννητικού 8,00%
Διαταραχές στην εναπόθεση του σπέρματος 5,90%
Συστηματικές νόσοι 3,10%
Κιρσοκήλη 15,60%
Υπογοναδισμός 8,90%
Ανοσοσλογικοι παράγοντες 4,50%
Απόφραξη γεννητικού συστήματος 1,70%
Άλλες ανωμαλίες 5,50%

 ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

 Οι προγνωστικοί παράγοντες στην ανδρική υπογονιμότητα είναι: 

  • διάρκεια υπογονιμότητας
  • πρωτοπαθής ή δευτεροπαθής υπογονιμότης
  • ανάλυση παραγόντων σπέρματος
  • η ηλικία και η γονιμοποιητική ικανότητα της συντρόφου

 Η ηλικία της γυναίκας αποτελεί τον πιο σημαντικό παράγοντα που επηρεάζει το αποτέλεσμα της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Σε σύγκριση με την γονιμοποιητική ικανότητα της γυναίκας ηλικίας 25 ετών, αυτή μιας γυναίκας 35 ετών είναι μειωμένη στο 50%, στο 25% στα 38 έτη και λιγότερο από 5% στην ηλικία των 40 ετών.